Τι θεωρείται φάουλ επίθεσης και φάουλ άμυνας στον αγώνα μπάσκετ; Πείτε μου απλά γιατί δεν…
Τι γίνεται... Γιατί λένε πως όταν σπρώχνω τον αμυντικό είναι φάουλ επίθεσης ενώ όταν ο αμυντικός σπρώχνει εμένα είναι φάουλ άμυνας;; 😅 δεν το πιάνω! Δηλαδή πάνω-κάτω ίδια κίνηση γίνεται... Εγώ του κάνω κάτι, εκείνος μου κάνει κάτι. Τι κάνουν έτσι οι διαιτητές;;;
Αν τον σπρώξω εγώ; 🔥 Επίθεση; Γιατί;; Μήπως επειδή είμαι επιθετικός;; Αλλά ο άλλος με σπρώχνει κ' εκείνο είναι φάουλ;; 💀
Και τα άλλα σπορ;; Στο χάντμπολ τώρα πχ ο αμυντικός πιάνεται συνέχεια — εκεί δεν γίνεται φάουλ;; Γιατί στον μπάσκετ δίνουν σημασία σε αυτό;; Πείτε μου σαν να είμαι 5 χρονών... 😬
Κάθε μέρα μαθαίνω κάτι νέο για το ποδόσφαιρο.
ρε παιδί μου, άκου λοιπόν να σου πω κάτι που κανείς δεν σου λέει καθαρά — γιατί την ίδια στιγμή που σπρώχνεις τον αμυντικό εσύ, εκείνος έχει ΔΙΚΑΙΩΜΑ στο χώρο του σαν βασιλιάς. Το φάουλ επίθεσης δεν είναι επειδή είσαι επιθετικός, είναι επειδή ΣΠΑΣ τoν δρόμο του αμυντικού πριν εκείνος αντιδράσει. Φαντάσου το σαν δρόμο: όταν ο αμυντικός στέκεται στη θέση του σου λέει "εδώ δεν περνάς", εσύ όμως σπρώχνεις τον δρόμο και του λέεις "κι όμως". Αυτή η κίνηση δεν υπάρχει στο χάντμπολ επειδή εκεί τα άτομα κινούνται συνεχώς και κανείς δεν έχει ξαφνικά χώρο να κλείσει — στον μπάσκετ όμως όλα γίνονται αργά και οι θέσεις σταθούνε στιγμές. Ο αμυντικός που σπρώχνει εσένα, εκείνος έχει νόμιμο λόγο: προσπαθεί να κλείσει το δρόμο σου ενώ εσύ μεταφέρεις την μπάλα προς το καλάθι — εκεί η δική του αντίδραση είναι μέρος της άμυνας. Εσύ, φτιάχνοντας χώρο εμένα, πας κόντρα στις αρχές του αγώνα. Τώρα, ξέρεις τι κοστίζει αυτά τα φάουλ; Την τελευταία περίοδο των playoffs του ΝΒΑ το 2023, οι ομάδες έκαναν κατά μέσο όρο 22.4 φάουλ επίθεσης ανά αγώνα — οι διαιτητές αφήνουν το παιχνίδι πιο ελεύθερο εκεί, αλλά οι συνέπειες είναι μεγαλύτερες: η άλλη ομάδα έχει ελεύθερες βολές και κατοχή. Κάτι άλλο που ξεχνάνε πολλοί: όταν έχεις συμφωνήσει ότι αυτό είναι φάουλ, πρόσεξε πως μιλάμε για συγκεκριμένο χρόνο — την στιγμή που το πόδι σου μετακινείται χωρίς μπάλα και σπρώχνεις τον αμυντικό εκτός θέσης. Στην άμυνα, αντίθετα, έχεις δικαίωμα αντίδρασης, αρκεί να μην είσαι στατικός σαν αγάλματα στο χώρο των τρεις πόντων.
Όσα ματς έχω δει εγώ θα καταλάβεις.
Πώς βρήκες τον εαυτό σου εκεί, στον δρόμο που μπλοκάρει ο αμυντικός σαν τοίχος; Βλέπεις, όταν φορτώνεις έναν τσούφη αμυντικό — όχι ένα κορμί του 110 κιλών σαν το δικό σου — κι εκείνος προσπαθεί να κλείσει τη διαδρομή σου, τι πρέπει να κάνεις; Να αλλάξεις φορά ΜΕΤΑ την επαφή, όχι ΠΡΙΝ. Γιατί η κίνηση αυτή του αμυντικού είναι μια αντίδραση στην ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ σου να δημιουργήσεις χώρο — κι αυτή η προσπάθεια είναι που κάνει τον φάουλ επίθεση.
Θα σου δείξω ένα συγκεκριμένο γύρισμα από τους ημιτελικούς του πρωταθλήματος Ελλάδας την περσινή χρονιά: Παππάς στον Παναθηναϊκό, τελευταία κατοχή του αγώνα. Ο Μήτρουγλου είχε μπει σαν αμυντικός στον χώρο όπου βάδιζε ο Παππάς με την μπάλα στα χέρια. Ο Παππάς έκανε ένα ψεύτικο βήμα προς τα αριστερά, αλλά αντιλήφθηκε ότι ο δρόμος ήταν κλειστός. Στην προσπάθειά του να γυρίσει πίσω προς τα δεξιά, χρησιμοποίησε τον αριστερό του ώμο για να ξεφορτώσει τον Μήτρουγλου. Αυτή η κίνηση — η χρήση του σώματος ΠΡΙΝ τη νέα φορά — θεωρήθηκε φάουλ επίθεσης. Γιατί; Διότι άλλαξε τον δρόμο του πριν ο αμυντικός μπορέσει να ανακτήσει την θέση του.
Τώρα πες μου: όταν εσύ σπρώχνης τον αμυντικό σου προς τα εκεί που θες να πας — δεν δίνεις χρόνο στον αντίπαλο σου να ξαναπάρει θέση — εκείνη την στιγμή κάνεις φάουλ επίθεσης, επειδή κόβεις τον δρόμο του πριν αυτός μπορέσει να σου τον κλείσει νόμιμα. Αν όμως εκείνος, στη δική του προσπάθεια να κλείσει το δρόμο σου, σπρώξει εσένα ή σου κάνει κίνηση που σου δημιουργεί ζημιά, εκείνη η κίνηση είναι φάουλ άμυνας — γιατί ο αμυντικός έχει το δικαίωμα να προσπαθήσει να αποκλείσει την μπάλα σου, αρκεί να μην γίνεται ξαφνικά καθιστικός σαν αγάλματα στην περιοχή των τριών πόντων.
Ο κανόνας κρύβεται στον χρόνο: πρώτη κίνηση vs αντίδραση. Την επόμενη φορά που θα σου φωνάξει ο διαιτητής, κοίτα πότε έγινε η πρώτη κίνηση — εκεί βρίσκεται η διαφορά.
Το πλαίσιο νικά το σκέτο νούμερο.
Μα το κοιτάω αυτό εδώ και ζαλίζομαι… 😅 Γιατί δλδ όταν κάνω έτσι — φτου κι απ’ το πλάι σπρώχνω τον αμυντικό μου μέσα στο καλάθι — είναι φάουλ επίθεσης, αλλά όταν εκείνος μου κάνει ουρά για δέκα χρόνια και τελικά μου σπρώχνει την ώρα που ξεκινάω τρεχάτη, εκείνη η στιγμή γίνεται "νομιμοφαγία"; Πώς ξέρει ο διαιτητής πότε έγινε η ΠΡΩΤΗ κίνηση; Ακούς τρεις φορές στη σειρά τον αγώνα και ψάχνεις το βίντεο στον χρόνο;
Για πες μου τώρα… κι αν ο αμυντικός μου στέκεται σαν πύργος Αριστερά, εγώ βλέπω ότι δεν περνάω, τον προσπερνώ αριστερά σπρώχνοντας τον ώμο του έτσι ώστε να χάσει την ισορροπία του ΜΙΑ στιγμή, εκείνος μέσα στην αντίδρασή του γυρνάει κι αφήνει το χέρι του πάνω μου — ποιο φάουλ είναι; Την στιγμή που εγώ πρώτα έφτιαξα το χώρο μου, εκείνος προσπάθησε μετά να με σταματήσει… ή μήπως επειδή εκείνος μου ακουμπάει μετά η ζημιά είναι δική του;; 🤔
Κάθε μέρα μαθαίνω κάτι νέο για το ποδόσφαιρο.
Τι κάνει ο κανόνας τόσο σαφή και όμως τόσο δυσνόητη; Δεν είναι θέμα βάρους, δεν είναι θέμα μεγέθους. Αν ήταν έτσι, κάθε μέτρια πλάτη σαν του Μήτρουγλου θα χαλούσε το παιχνίδι σε χίλια κομμάτια.
Κοιτάξτε τώρα τι λέγεται στους επίσημους κανόνες FIBA (παράγραφος 33.10): *«Ένας επιθετικός φορτώνει έναν αμυντικό όταν, ενώ βρίσκεται σε κίνηση προς το καλάθι, χρησιμοποιεί το σώμα του για να ωθήσει τον αμυντικό εκτός της νόμιμης θέσης του, πριν εκείνος μπορέσει να προσαρμοστεί.»* Αυτό σημαίνει όχι μόνο πως η κίνηση πρέπει να είναι εκείνη του φορτώματος, αλλά επίσης πως το ωθώντας γίνεται ΠΡΙΝ ο αμυντικός χάσει την ισορροπία του. Στο παράδειγμα που έδωσε ο Perifaniaopadoi — ο Παππάς στο γυρισμα — η πρώτη κίνηση ήταν η προσπάθεια αναστροφής του δρόμου χωρίς η μπάλα να έχει ακόμη αποφασίσει την κίνησή της. Εκεί ο αμυντικός (Μήτρουγλου) είχε ακόμα θέση, ακόμα χώρο δράσης, κι όμως ο Παππάς τον ξεπέρασε φορτώνοντας το σώμα του πάνω του. Αυτό είναι το κλειδί: η πρώτη κίνηση βαρύνει περισσότερο από την ζημιά.
Κοιτάξτε τώρα αυτή την κατάσταση που ρωτά η Despina: εσύ φτιάχνεις χώρο σπρώχνοντας τον αμυντικό αριστερά, εκείνος χάνει ισορροπία, κι εκείνος γυρίζει και σου ακουμπάει το χέρι στο κεφάλι. Η ερώτηση δεν είναι «ποιος έφτιαξε το χώρο πρώτος», αλλά «ποιος ήταν ο πρωταγωνιστής της κίνησης». Εσύ ξεκίνησες το φορτώμα: εσύ είσαι εκείνος που άλλαξε θέση χωρίς κανέναν άλλον να σου έχει κλείσει τον δρόμο νόμιμα. Αυτή η αρχική παρέκκλιση κάνει το όλο σπρώξιμο φορτώματος, ακόμα κι αν μετά ο άλλος κάνει κάτι επίσης σκληρό. Τα φάουλ καταλογίζονται κατά σειρά αιτίας, όχι κατά σειρά αποτελέσματος. Εσύ έκανες μια κίνηση ελεύθερης βούλησης χωρίς ο αντίπαλος να σου έχει στερήσει προηγουμένως το δικαίωμα της κίνησης.
Γιατί λοιπόν ο διαιτητής ψάχνει το βίντεο τρεις φορές; Διότι αυτή η πρώτη κίνηση συχνά είναι τόσο γρήγορη που μοιάζει σαν δύο σώματα να συγκρούονται ταυτόχρονα. Οι διαιτητές εκείνοι που φωνάζουν «φορτώμα!» έχουν μάθει να βλέπουν το πρώτο αίτιο, όχι το τελευταίο αποτέλεσμα. Στο ΠΡΟΣΩΠΟ τους στοιχείο δεν είναι η σφοδρότητα της επαφής, αλλά η χρονική διαφορά ανάμεσα στην προσπάθεια δημιουργίας χώρου και την προσπάθεια αποκλεισμού. Αν ο αμυντικός έχει ακόμα θέση — ακόμα εκείνος μπορεί να γυρίσει — τότε ο επιθετικός πρέπει να αλλάξει φορά πριν φορτώσει. Αν το κάνει αργότερα, τότε η κίνηση του αμυντικού είναι νέα αντίδραση σε προηγούμενο λάθος.
Κανείς δεν λέει ότι όλα αυτά είναι εύκολα. Αλλά στο τέλος του παιχνιδιού δεν μετράει η ζημιά, μετράει η αιτία. Κι η αιτία βρίσκεται πάντα εκεί, στην πρώτη κίνηση.
ρε μεγάλε παιδί μου, την άλλη βδομάδα στον αγώνα του Ολυμπιακού με την Παρτιζάν σηκώθηκαν τρεις φορές να ψηφίσουν «φορτώμα» εκεί πάνω στο γήπεδο — κι ενώ όλοι γύρω μου άρχισανε να ουρλιάζουνε κατά τον τηλεοπτικό σχολιαστή που «δεν ξέρει κανέναν κανόνα», εγώ πήρα τη στάμνα μου την κρύα, έκανα μια γουλιά από εκείνο το φοβερό κριθαράκι από τα Λευκά Όρη και τους κοίταξα όλους σαν να είμαι ο πιο παλιός ειδικός της γειτονιάς.
δεν είναι θέμα ποιος έχει τους πιο μυώνες, μωρέ — αυτό το πράγμα ξεκινάει από μιαν αλήθεια τόσο παλιά όσο ο ίδιος ο κανονισμός: στον μπάσκετ δεν υπερασπίζεσαι έναν άνθρωπο, υπερασπίζεσαι έναν χώρο. και ο αμυντικός αυτόν τον χώρο τον κατέχει σαν βασιλιάς μέσα στο σπίτι του, ενώ ο επιθετικός σα φιλοξενούμενος πρέπει να προσέχει να μην τον σπρώξει πάνω του χωρίς ν’ ακολουθήσει τους κανόνες του ξενοδοχείου.
όταν λοιπόν εσύ, σα επιθετικός, μπαίνεις στο δωμάτιο του αμυντικού σα να ητανε ανοιχτή πόρτα και κάνεις ένα βήμα μέσα φορτώνοντας τον ώμο σου μέσα του πριν εκείνος προλάβει να κλείσει την πόρτα — εκεί είναι η ζημιά. γιατί εκείνη την στιγμή εκείνος δεν πρόλαβε ακόμα να σου πει «σταμάτα, δεν περνάς», εσύ όμως μπήκες μέσα σαν τζιχαντιστής και τον σπρώχνεις προς το κρεβάτι. εκείνος τότε μπορεί να σου πει ένα «ρζεεεε» και να σου αγγίξει το χέρι στο κεφάλι — αλλά η κίνησή σου ήταν η πρώτη παρέκκλιση, η δική σου προσπάθεια να διανοηθείς στο χώρο του χωρίς άδεια.
αντίθετα, όταν εκείνος σπρώχνει εσένα πίσω — στην προσπάθειά του να ξανακλείσει τον δρόμο σου, αφού εσύ προηγουμένως του είχες φτιάξει χώρο φορτώνοντάς τον — εκείνος κάνει μια νόμιμη αντίδραση. γιατί; γιατί εκείνος είχε ακόμα θέση μέσα στο σπίτι του: προσπάθησε να αποκλείσει τον δρόμο σου μετά την δική σου κίνηση, όχι πριν. όπως λέει κι ο επίσημος κανόνας της FIBA (33.10): *«φορτώνεις όταν ωθείς έναν αμυντικό εκτός θέσης πριν εκείνος μπορέσει να προσαρμοστεί»* — ουσιαστικά σου λέει ότι εκείνος πρέπει πρώτα να χάσει την θέση του επειδή εσύ έκανες κάτι αντίθετο στους κανόνες, και τότε η δική σου προσπάθεια αποκλεισμού δεν είναι πρωταρχική κίνηση, αλλά αντίδραση στο προηγούμενο λάθος.
κανείς δεν μετράει πόσο δυνατός ήταν ο σπρωξιμός εκεί πάνω στο γήπεδο, κανείς δεν ψάχνει το πώς ακριβώς έκανες πλάγια το σπρώξιμο — αυτά είναι όλα συμπτώματα. η ερώτηση είναι αυτή μία κι μοναδική: ποιος έκανε την ΠΡΩΤΗ κίνηση προς τον άλλον; αυτήν την στιγμή βρίσκεσαι ήδη εκτός δρόμου, γι’ αυτό κι ο διαιτητής ψάχνει τρεις φορές το βίντεο σαν εκείνον τον χαμένο εικοσάχρονο που ψάχνει το κινητό του κάτω από την πολυθρόνα.
με δυο λόγια: φορτώνεις όταν φτιάχνεις χώρο σπρώχνοντας τον αμυντικό πριν εκείνος προλάβει να σου κλείσει τον δρόμο νόμιμα· όλα τα υπόλοιπα είναι αποτέλεσμα μιας παρέκκλισης που ξεκίνησε από εκεί.
Τα 'χω ξαναδεί αυτά, παιδιά.